• Γεώργιος Σακοράφας

Όζος θυρεοειδούς και παρακέντηση με λεπτή βελόνη (FNA)- (Γ) ποια η χρησιμότητά της στην πράξη;


Όζος θυρεοειδούς και παρακέντηση με λεπτή βελόνη (FNA)-ποια η χρησιμότητά της στην πράξη;


Εισαγωγή

Η υπερηχογραφικά καθοδηγούμενη παρακέντηση με λεπτή βελόνη (FNA) είναι σήμερα βασική μέθοδος για τη διαγνωστική διερεύνηση των ασθενών με διάγνωση ‘όζος θυρεοειδούς΄. Ο βασικός ρόλος της FNA είναι να διαγνωστεί -αν υπάρχει- καρκίνος θυρεοειδούς. Όπως είναι γνωστό, συνηθέστατα ο καρκίνος εμφανίζεται σαν ένας όζος θυρεοειδούς. Τι σημαίνει όμως αυτό στην πράξη; Πώς τα δεδομένα της FNA μπορεί να επηρεάσουν τις επιλογές για την αντιμετώπιση ενός ασθενούς με όζο θυρεοειδούς;


Ένδειξη επέμβασης

Αν διαγνωστεί καρκίνος θυρεοειδούς θα πρέπει να γίνει χειρουργική επέμβαση. Αν δεν υπάρχουν ενδείξεις καρκίνου τόσο στην FNA όσο και από τον υπόλοιπο έλεγχο, ο όζος θυρεοειδούς θα μπορούσε να είναι υπό παρακολούθηση, υπό δύο προϋποθέσεις: (α) δεν προκαλεί λόγω μεγέθους και θέσεις πιεστικά φαινόμενα από τα παρακείμενα όργανα (συνήθως δύσπνοια λόγω πίεσης της τραχείας και σπανιότερα δυσκαταποσία λόγω πίεσης του οισοφάγου) (β) δεν δημιουργεί λόγω θέσης και μεγέθους αισθητικό πρόβλημα στον ασθενή


Χρόνος επέμβασης

Αν διαγνωστεί καρκίνος θυρεοειδούς, η επέμβαση θα πρέπει να προγραμματιστεί σε εύλογο και σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα. Αν δεν υπάρχει καρκίνος, και εφόσον – για άλλους λόγους (πιεστικά φαινόμενα, αισθητικό πρόβλημα) – ενδείκνυται η επέμβαση, αυτή μπορεί να προγραμματιστεί με μεγαλύτερη άνεση όσον αφορά το πότε θα γίνει. Προϋπόθεση και πάλι να μην υπάρχουν έντονα πιεστικά φαινόμενα.


Έκταση θυρεοειδεκτομής

Αν διαγνωστεί καρκίνος θυρεοειδούς, η ολική θυρεοειδεκτομή θεωρείται ως η πλέον κατάλληλη επέμβαση. Στον ασθενή με όζο θυρεοειδούς υπάρχει και η επιλογή της λιγότερο εκτεταμένης θυρεοειδεκτομής (λοβεκτομή με ισθμεκτομή). Η επιλογή αυτή έχει ορισμένα μειονεκτήματα και θα πρέπει να γίνεται υπό προϋποθέσεις. Σε αυτές τις περιπτώσεις θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και οι επιθυμίες του ασθενούς, μετά από πλήρη και λεπτομερή ενημέρωση.


Χαρτογράφηση λεμφαδένων τραχήλου

Σε κάθε ασθενή με διάγνωση ‘όζος θυρεοειδούς’ και εφόσον η παρακέντηση δείξει την ύπαρξη καρκίνου, θα πρέπει να γίνεται πάντα λεπτομερής χαρτογράφηση λεμφαδένων τραχήλου. Η εξέταση αυτή θα πρέπει να γίνεται κατά προτίμηση σε εξειδικευμένο εργαστήριο υπερήχων. Η κατάσταση των λεμφαδένων του τραχήλου όσον αφορά την πιθανότητα ύπαρξης λεμφαδενικών μεταστάσεων έχει τεράστια σημασία για την σωστή επιλογή της χειρουργικής επέμβασης. Είναι αυτονόητο ότι όταν υπάρχουν λεμφαδενικές μεταστάσεις η θυρεοειδεκτομή δεν αρκεί. Σε αυτές τις περιπτώσεις θα πρέπει να γίνεται ταυτόχρονος λεμφαδενικός καθαρισμός του τραχήλου. Η έκταση του λεμφαδενικού καθαρισμού καθορίζεται με βάση τα ευρήματα της χαρτογράφησης.